सगरमाथाको शिखरमा समुद्री जीवनको प्रमाण, वैज्ञानिकहरू चकित

सगरमाथाको शिखर क्षेत्रमा गरिएको एक महत्वपूर्ण वैज्ञानिक अध्ययनले पृथ्वीको इतिहाससँग जोडिएको अद्भुत तथ्य सार्वजनिक गरेको छ। विश्वकै सर्वोच्च शिखर Mount Everest (सगरमाथा) मा करिब ४५० मिलियन वर्ष पुराना समुद्री जीवका जीवाश्म (फोसिल) फेला परेका छन्। समुद्री सतहबाट हजारौं फिट माथि रहेका चट्टानमा यस्ता अवशेष भेटिनु आफैंमा आश्चर्यजनक मानिएको छ।

वैज्ञानिकहरूका अनुसार सगरमाथाको माथिल्लो भागमा पाइने “Qomolangma Limestone” नामक चट्टान समुद्री वातावरणमा बनेको हो। यी चट्टानभित्र क्रिनोइड, ट्राइलोबाइट, सेफालोपोड र ब्राकियोपोड जस्ता प्राचीन समुद्री जीवहरूको अवशेष भेटिएका छन्। यी जीवहरू कुनै समय न्यानो र उथलो समुद्रमा बस्थे, जुन क्षेत्र अहिले हिमालयको रूपमा चिनिन्छ।

यो खोजले स्पष्ट पार्छ कि आजको हिमालय क्षेत्र कुनै समय विशाल प्राचीन समुद्र—Tethys Ocean—को भाग थियो। लाखौं वर्षअघि समुद्रको तल थुप्रिएका अवशेष र अवसाद (sediments) पछि चट्टानमा परिणत भएका थिए।

करिब ५० मिलियन वर्षअघि continental drift अनुसार भारतीय प्लेट र युरेशियन प्लेट आपसमा ठोक्किँदा ती समुद्री चट्टानहरू माथि उठ्दै गए र अन्ततः हिमालय पर्वत शृंखला बनेको हो। यही कारणले आज सगरमाथाको शिखरमा पनि समुद्री जीवका चिन्हहरू भेटिन्छन्।

वैज्ञानिकहरूका अनुसार हिमालय अझै पनि बिस्तारै माथि उठिरहेको छ, जसले पृथ्वीको सतह निरन्तर परिवर्तनशील रहेको प्रमाण दिन्छ। यस खोजले जर्मन वैज्ञानिक Alfred Wegener ले प्रस्ताव गरेको महादेशीय सर्ने सिद्धान्तलाई थप मजबुत बनाएको छ।

यसरी, सगरमाथाको प्रत्येक चट्टानले हामीलाई सम्झाउँछ कि आजको “संसारको छानो” कुनै समय जीवनले भरिएको समुद्री सतह थियो।