महेश्वर महर्जन
भारतमा परम्परागत राजनीतिक दलप्रति युवापुस्ताको निराशा र वितृष्णा बढ्दै गएको संकेत सामाजिक सञ्जालमा अचानक चर्चामा आएको व्यंग्यात्मक अभियान “ककरोच जनता पार्टी” ले देखाएको छ। केही दिनअघि मात्रै सुरु गरिएको यो व्यंग्यात्मक डिजिटल अभियानले इन्स्टाग्राममा ६० लाखभन्दा बढी फलोअर बटुलेपछि भारतीय राजनीति र युवाको मनोविज्ञानबारे नयाँ बहस सुरु भएको हो।
“युवाको लागि, युवाद्वारा, युवाकै राजनीतिक मोर्चा” भन्ने नारासहित प्रस्तुत गरिएको यो अभियान वास्तवमा राजनीतिक व्यंग्यका रूपमा सुरु गरिएको बताइन्छ। यसको संस्थापक अभिजित डिप्केले आफूलाई “फाउन्डिङ प्रेसिडेन्ट” भन्दै सामाजिक सञ्जालमा विभिन्न व्यंग्यात्मक पोस्ट र रिल्स सार्वजनिक गरिरहेका छन्। कम समयमै लाखौं युवाले यसलाई फलो गर्नुले भारतका स्थापित दलहरूप्रति बढ्दो असन्तुष्टि झल्काएको विश्लेषण गरिएको छ।
विशेषगरी बेरोजगारी, महँगी, भ्रष्टाचार, धार्मिक ध्रुवीकरण, चुनावी वाचा पूरा नहुनु तथा राजनीतिक दलहरूमा परिवारवाद हाबी हुनुजस्ता कारणले युवाहरू निराश बन्दै गएको बताइन्छ। धेरै युवाले पुराना दलहरूले आफ्नो भविष्यभन्दा सत्ता राजनीतिलाई प्राथमिकता दिएको महसुस गर्न थालेका छन्। यही निराशा अहिले व्यंग्य, मिम संस्कृति र डिजिटल अभियानमार्फत व्यक्त भइरहेको देखिन्छ।
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार सामाजिक सञ्जाल अब केवल मनोरञ्जनको माध्यम नभई जनभावना अभिव्यक्त गर्ने शक्तिशाली प्लेटफर्म बनेको छ। “ककरोच जनता पार्टी” कुनै वास्तविक राजनीतिक शक्ति नभए पनि यसले स्थापित राजनीतिक संरचनाप्रति रहेको जनअसन्तुष्टि सतहमा ल्याएको छ।
भारतमा सत्तारुढ दल भारतीय जनता पार्टी (भाजपा) र प्रमुख प्रतिपक्षी कांग्रेसजस्ता दलहरू दशकौंदेखि राजनीतिमा प्रभावशाली भए पनि नयाँ पुस्ताले वैकल्पिक राजनीति, पारदर्शिता र वास्तविक परिवर्तन खोजिरहेको संकेत यस घटनाले दिएको छ। सामाजिक सञ्जालमा बढेको यस्तो व्यंग्यात्मक राजनीतिक ट्रेन्डले आगामी दिनमा भारतीय राजनीतिमा नयाँ शैलीको जनदबाब सिर्जना गर्न सक्ने अनुमान गरिएको छ।
