महेश्वर महर्जन
बेइजिङमा सम्पन्न उच्चस्तरीय शिखर भेटवार्तामा सि जिंङपिंङले डोनाल्ड ट्रम्पलाई ताइवानको विषय संवेदनशील रहेको भन्दै गलत ढंगले व्यवस्थापन भए अमेरिका र चीनबीच प्रत्यक्ष टकराव हुन सक्ने चेतावनी दिएका छन्। तर औपचारिक वार्ता र राज्य भोजमा दुवै नेताले सहयोग, व्यापार र विश्व शान्तिका पक्षमा सकारात्मक सन्देश दिएका छन्।
चीनको राजधानी बेइजिङस्थित ग्रेट हल अफ द पिपलमा भएको दुई घण्टाभन्दा लामो वार्तामा सीले अमेरिका र चीन “प्रतिद्वन्द्वी होइन, साझेदार” बन्नुपर्ने बताए। उनले प्राचीन ग्रीक इतिहासबाट चर्चित “थ्युसिडाइड्स ट्र्याप” को उल्लेख गर्दै उदाउँदो शक्ति र स्थापित शक्तिबीचको प्रतिस्पर्धा युद्धमा रूपान्तरण हुन नदिन दुवै देशले जिम्मेवारीपूर्वक व्यवहार गर्नुपर्ने धारणा राखे।
सीले विशेष रूपमा ताइवानलाई सबैभन्दा संवेदनशील मुद्दाका रूपमा प्रस्तुत गर्दै यसलाई गलत तरिकाले सम्हालिए सम्पूर्ण अमेरिका–चीन सम्बन्ध अत्यन्त खतरनाक अवस्थामा पुग्न सक्ने चेतावनी दिए। त्यसको जवाफमा ट्रम्पले सीलाई “महान नेता” भन्दै दुई देशबीचका समस्याहरू संवादमार्फत समाधान गर्न सकिने बताए।
वार्तापछि आयोजित भव्य राज्य भोजमा सीले “चिनियाँ राष्ट्रको महान पुनर्जागरण र अमेरिकालाई फेरि महान बनाउने अभियान सँगसँगै अघि बढ्न सक्छ” भने। ट्रम्पले चीनले दिएको स्वागतलाई “अद्वितीय” भन्दै सीलाई आगामी सेप्टेम्बर २४ मा ह्वाइट हाउस भ्रमणको औपचारिक निमन्त्रणा दिए।
भेटवार्तामा व्यापार, इरान, युक्रेन, मध्यपूर्व, फेन्टानिल नियन्त्रण तथा अमेरिकी कृषि उत्पादनको चीनमा निर्यात विस्तारबारे पनि छलफल भएको बताइएको छ। यस भेटलाई विश्वका दुई ठूला शक्तिबीचको सम्बन्धको भविष्य निर्धारण गर्ने महत्वपूर्ण कूटनीतिक क्षणका रूपमा हेरिएको छ।
