महेश्वर महर्जन
संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) मा इरानले गरेको आक्रमणपछि मध्यपूर्व क्षेत्रको सुरक्षा अवस्था झन् जटिल बनेको छ। यूएईको प्रमुख तेल भण्डारण केन्द्र Fujairah Port मा मिसाइल तथा ड्रोन आक्रमण हुँदा आगलागी हुनुका साथै केही मानिस घाइते भएका छन्।
यो घटनासँगै विश्वकै अत्यन्त महत्वपूर्ण जलमार्ग Strait of Hormuz मा तनाव उच्च स्तरमा पुगेको छ। सो मार्गबाट विश्वको करिब २० प्रतिशत तेल आपूर्ति हुने भएकाले यसको अवरोधले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा ठूलो प्रभाव पारिरहेको छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति Donald Trump ले प्रतिक्रिया दिँदै अमेरिकी सेनाले होर्मुज क्षेत्रमा इरानका सातवटा “फास्ट बोट” ध्वस्त पारेको दाबी गरेका छन्। अमेरिकी सेनाले हेलिकप्टरमार्फत आक्रमण गरेको जनाइएको छ। यद्यपि, इरानी पक्षले भने उक्त दाबी अस्वीकार गर्दै दुईवटा सामान्य जहाजमा क्षति पुगेको जनाएको छ।
यसैबीच, डेनमार्कको ढुवानी कम्पनी Maersk ले आफ्नो अमेरिकी झण्डावाहक जहाज सुरक्षित रूपमा अमेरिकी सुरक्षामा होर्मुज पार गरेको जनाएको छ। अमेरिका “Project Freedom” नामक अभियानमार्फत अड्किएका जहाजहरूलाई बाहिर निकाल्ने प्रयासमा रहेको छ।
इरानका विदेशमन्त्री Abbas Araghchi ले भने सैन्य समाधानले समस्या झन् जटिल बनाउने चेतावनी दिएका छन्। उनले “यो राजनीतिक संकट हो, जसको समाधान वार्ताबाट मात्र सम्भव छ” बताएका छन्।
यस घटनापछि विश्व बजारमा कच्चा तेलको मूल्य ५ प्रतिशतभन्दा बढीले बढेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले संयमता अपनाउन र वार्तामा फर्कन आह्वान गरिरहेको छ।
मध्यपूर्वमा बढ्दो तनावले विश्व अर्थतन्त्र, ऊर्जा आपूर्ति र क्षेत्रीय सुरक्षामा दीर्घकालीन असर पार्ने चिन्ता बढ्दै गएको छ।
